ถ้าพูดถึง กิจกรรมผู้สูงอายุ ที่น่าสนใจ หลายๆคนคงไม่คิดว่ากิจกรรมการอ่านหนังสือจะเป็นตัวเลือกที่ดี เพราะ อุปสรรคทางด้านสายตา และความสามารถในการเรียนรู้ที่ถดถอยลงตามอายุที่เพิ่มขึ้น แต่จริงๆเเล้ว การอ่านหนังสือกลับเป็นอีกหนึ่งกิจกรรมที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุ ผลการสำรวจการอ่านของประชากรโดย สำนักงานสถิติแห่งชาติ พบว่า กลุ่มผู้สูงอายุเป็นกลุ่มที่อ่านหนังสือน้อยที่สุด ในขณะที่การสํารวจสุขภาพจิตกับการอ่านหนังสือของประชากรสูงอายุ พบว่า พฤติกรรมการอ่านหนังสือมีความสัมพันธ์กับสุขภาพจิตของผู้สูงอายุ

เมื่อพิจารณาประเภทของเนื้อหาสาระของหนังสือที่ผู้สูงอายุชอบอ่านมากที่สุด กับคะแนนสุขภาพจิต พบว่า ผู้สูงอายุที่ชอบอ่านหนังสือประเภทความรู้วิชาการมากที่สุด จะมีคะแนนสุขภาพจิตมากที่สุด ทั้งนี้ อาจะเป็นเพราะความรู้วิชาการส่งผลต่อการนำมาใช้ในชีวิตประจำวัน เช่น การสื่อสาร การเพิ่มเติมความรู้ การตัดสินใจที่ถูกต้อง การทราบข้อมูลที่แท้จริง และใช้ในการวางแผนชีวิต เป็นต้น นักวิจัยมหาวิทยาลัยโยแฮนเนส กุเตนเบิร์ก ของเยอรมนี พบว่า ผู้สูงอายุวัยระหว่าง 60-77 ปี ที่อ่านจาก IPAD สามารถอ่านได้รวดเร็ว และสะดวกกว่าการอ่านจากหนังสือปกติ

นอกจากนี้ยังเป็นประโยชน์ต่อการศึกษาของบุตรหลาน เช่น การสอนหนังสือ การอ่านหนังสือความรู้วิชาการร่วมกับบุตรหลาน ซึ่งส่งเสริมความสัมพันธ์ความอบอุ่น และความรักใครกันภายในครัวเรือนได้เป็นอย่างดี เช่นเดียวกับผลการทดลองของสหรัฐอเมริกาที่ยืนยันว่า การอ่านหนังสือพิมพ์ การเขียนจดหมาย การเข้าห้องสมุด การเล่นเกม เช่น หมากกระดาน หรือบอร์ดเกม เป็นกิจกรรมง่ายๆ ที่ช่วยสร้างใยประสาทซึ่งส่งผลดีต่อสมองของผู้สูงวัย

 

กิจกรรมผู้สูงอายุ

 

รู้ไหมคะ ว่าการอ่านหนังสือนั้นมีความสัมพันธ์กันกับอายุขัยด้วย ผลการวิจัยของมหาวิทยาลัยเยล พบว่า คนที่อ่านหนังสือเป็นประจำมีแนวโน้มอายุยืนกว่าคนที่ไม่อ่านถึง 20% หรือประมาณ 23 เดือนเลยทีเดียว ซึ่งหนังสือที่อ่านในที่นี้จะเป็นหนังสือที่เป็นเล่ม ๆ เป็นเนื้อเรื่องต่อกัน เพราะพบว่าหนังสือแบบนี้ทำให้ผู้อ่านได้ใช้สมองและสมาธิอย่างต่อเนื่องจนกว่าจะอ่านจบ ต่างจากพวกหนังสือพิมพ์หรือนิตยสาร ซึ่งก็จะช่วยกระตุ้นสมองส่วนความคิดความอ่าน และการอ่านหนังสือที่เป็นเรื่องราวยังเข้าถึงอารมณ์ความรู้สึกของผู้อ่านได้ดี ฉะนั้นจึงเปรียบเสมือนว่าการอ่านหนังสือช่วยกระตุ้นทั้งการทำงานของสมองและช่วยกระตุ้นอารมณ์ความรู้สึกได้พร้อม ๆ กัน

ผู้วิจัยได้สรุปไว้ว่า ผู้สูงอายุส่วนใหญ่ที่มีอายุมากกว่า 65 ปีจะใช้เวลาไปกับการดูโทรทัศน์เกือบ 4 ชั่วโมงครึ่ง ซึ่งหากเปลี่ยนเอาเวลาตรงนั้นมาอ่านหนังสือแทน จะสามารถช่วยให้มีอายุยืนยาวกว่านี้ได้ ส่วนสำหรับคนที่ชอบอ่านพวกหนังสือพิมพ์หรือนิตยสาร ผู้วิจัยแนะว่าควรเปลี่ยนมาอ่านหนังสือเป็นเล่ม ๆ แทนจะดีกว่า เพราะการอ่านหนังสือเป็นเล่ม ๆ ช่วยให้เราได้ใช้สมองมากกว่าพวกนิตยสารนั่นเอง

 

ผู้สูงอายุเป็นกลุ่มคนที่มีเวลาว่าง และจำนวนมากยังคงเป็นผู้ที่สนใจในการแสวงหาความรู้ แต่น่าเสียดายที่หนังสือส่วนใหญ่ไม่ได้ถูกสร้างขึ้นมาเพื่อผู้สูงวัย ทั้งเนื้อหา ขนาดตัวอักษรที่เล็กลง ทำให้หนังสือที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุมีไม่มากนัก ทั้งๆที่การอ่านมีประโยชน์หลายอย่าง ที่แน่ๆ เลยก็คือ ได้ความรู้ ได้เปิดโลกให้กว้างขึ้น ซึ่งจะส่งผลให้ผู้สูงอายุมีโอกาสเข้าสังคมใหม่ๆ ได้ง่ายขึ้น นอกจากนี้ยังสามารถช่วยป้องกันอาการสมองเสื่อมได้

การที่ผู้สูงอายุมีอะไรให้อ่านน้อยลง ก็เหมือนกับการที่เราพยายามผลักประโยชน์เหล่านี้ออกไปจากมือของพวกเขา เพราะฉะนั้น คนในครอบครัวอาจจะสอบถามความต้องการ หรือประเภทหนังสือที่ผู้สูงวัยสนใจ ซื้อมาฝากท่านบ้าง ให้การอ่านเป็นอีกหนึ่งทางเลือกกิจกรรมที่ทำให้ผู้สูงวัยไม่เหงา และรู้สึกโดดเดี่ยวค่ะ